Lezen is ook een beetje reizen. Zo maakte ik deze week een tijdreis naar dertig jaar geleden. En zag ik helderder dan ooit hoe vormend de toestand in de wereld is. Zeker ook nu.

Tijdgeest
Dat mijn ouders en de sociale omgeving waarin ik opgroeide van invloed zijn geweest op wie ik ben, dat is me altijd wel duidelijk geweest. Nog dagelijks zie ik dingen daarvan terug in mijn denken en handelen. Maar dat grote gebeurtenissen in de wereld het collectieve denken beïnvloeden en die tijdgeest daarmee ook een belangrijke rol speelt was een eye-opener voor me.

Volwassen
De tijdgeest van de late jaren zestig, Flower Power, Love and Peace, ja dat was altijd wel herkenbaar bij een groot deel van de babyboomgeneratie. Maar dat ik zelf ook onder invloed heb gestaan van de periode waarin ik volwassen werd ben ik pas veel later gaan zien. Want al heel lang vroeg ik me af hoe het toch komt dat ik steeds weer zo geraakt en van slag ben door de xenofobe, stigmatiserende en verdeeldheid zaaiende teksten van sommige populisten.

Wereldorde
Ik werd volwassen eind jaren tachtig. Een decennium dat begon met de Koude Oorlog en dreiging van een mondiale kernoorlog, maar eindigde in hoop op een nieuwe wereldorde door de val van de Muur en het IJzeren Gordijn, Oost-Europese machthebbers en de Sovjet Unie en de roep om meer democratie op het Plein van de Hemelse Vrede in Peking. Nu zou het goed komen, een rechtvaardige wereld, nooit meer oorlog, de wereld verbonden, één wereldorde. Die populisten vormen dus een bedreiging voor het beeld van de wereld dat zich in die jaren heeft vastgezet in mij.

Treffend
Als je wilt weten hoe dat voelde eind jaren tachtig, dan kan ik je de laatste roman van Ronald Giphart, Alle Tijd, van harte aanbevelen. Het verhaal van zes vrienden begint namelijk in 1989, kort voor de val van de Berlijnse Muur. Wat mij betreft werd die tijdgeest niet eerder zo treffend beschreven. Ik waande me weer even 22.

Nieuwsgierig
Hoe anders ziet de wereld er op dit moment uit. Mensen zijn angstig, gestrest, verliezen toekomstperspectief, maar tegelijkertijd is er bij sommigen ook hoop dat deze crisis juist zal leiden tot nieuwe, gezondere verhoudingen tot elkaar en de natuur. Ik kan me niet anders voorstellen dan dat dit alles ook van grote impact zal zijn op de mensen die nu volwassen worden. Met welke blik kijken ze nu naar de wereld? En wat betekent dat voor hun verdere ontwikkeling? Ik kan het niet voorspellen, maar het maakt me wel nieuwsgierig. Vermoedelijk zal er in de jaren die komen voldoende worden voorzien in die nieuwsgierigheid tijdens de coachgesprekken die ik mag voeren.