Best of both worlds, zou je denken. Als het echt zo gemakkelijk was geweest had ik er ook dit blog niet aan hoeven wijden. Want met beide benen in verschillende werelden staan zorgt wel voor een spagaat die ongemak brengt.

Appèl
Het staat me nog bij als de dag van gisteren. Ik stond op het punt te verhuizen vanuit het dorp waar ik was opgegroeid naar de stad waar ik al een jaar studeerde. En mijn zwager stelde me de vraag: “Maar je komt toch ook wel weer een keer terug naar ons dorp?” Hoewel de vraag onschuldig was bedoeld en met een knipoog werd gesteld, was het voor mij een appèl dat ik maar al te goed voelde.

Vreemde eend
Als eerste in de familie ging ik studeren aan een universiteit. Aan de ene kant vond ik dat heel vanzelfsprekend, na 6 jaar VWO waar ik zo’n beetje doorheen gerold was. Maar aan de andere kant was het natuurlijk heel uitzonderlijk en voelde ik me weleens een vreemde eend in de bijt. Zowel thuis bij mijn familie als in mijn studentenhuis en op de faculteit.

Dilemma
Het was echt een andere wereld, met andere codes en gebruiken. En dat bracht wel een dilemma met zich mee. Voor welke wereld kies ik? Ik was verrukt door die nieuwe wereld en wilde daar graag bij horen. Maar ik wilde ook mijn eigen, bekende en vertrouwde, wereld niet verliezen. En bleef ik dus jaren zo’n beetje heen en weer pendelen.

Aangesproken
Het maakte ook dat ik soms fel kon reageren. Bijvoorbeeld toen een huisgenootje met haar dispuut van de studentenvereniging een ‘buma’-feestje had (waarbij buma staat voor burgermannetje) en ze zich wat verwaarloosd uitdoste. Ik voelde me aangesproken. Ging dit over de wereld waar ik uit kwam? Wie zijn zij om dat belachelijk te maken?!

Heel
Sinds kort weet ik dat er een woord is voor iemand in zo’n spagaat: een transklasse*. Iemand die door sociale stijging deels in een andere wereld terecht komt, maar ook verbonden blijft aan het milieu van herkomst. En in alle tussenliggende jaren heb ik ook wel geleerd dat het er juist om gaat jezelf te zijn en heel te blijven in die gespletenheid. Of me dat altijd is gelukt? Daar mogen anderen over oordelen.

* Lees meer in ‘Transklasse: Leven in twee werelden’ van Lenette Schuijt